Mediawiki

 Gemini

Bước 1: Chuẩn bị môi trường chạy MediaWiki trên máy tính (Offline)

MediaWiki là một ứng dụng web, nên nó cần một "máy chủ giả lập" để chạy trên máy tính của bạn. Cách đơn giản nhất là dùng XAMPP.

  1. Tải và cài đặt XAMPP:

    • Truy cập apachefriends.org và tải bản dành cho Windows/Mac.

    • Cài đặt bình thường. Sau khi cài xong, mở XAMPP Control Panel và nhấn Start cho hai dịch vụ: ApacheMySQL.

  2. Tải MediaWiki:

    • Truy cập mediawiki.org để tải bản nén (.zip hoặc .tar.gz).

    • Giải nén thư mục đó và đổi tên thành tudien (cho dễ nhớ).

    • Copy thư mục tudien này vào đường dẫn: C:\xampp\htdocs\ (nếu bạn dùng Windows).

  3. Cài đặt thông qua trình duyệt:

    • Mở trình duyệt, gõ địa chỉ: localhost/tudien.

    • Làm theo hướng dẫn trên màn hình (Chọn ngôn ngữ Tiếng Việt, thiết lập cơ sở dữ liệu MySQL). MediaWiki sẽ yêu cầu bạn tải về một file tên là LocalSettings.php.

    • Sau khi tải xong, hãy copy file LocalSettings.php vào lại thư mục C:\xampp\htdocs\tudien.


Bước 2: Thiết lập cấu trúc "Từ điển từ nguyên"

Sau khi cài đặt xong, trang Wiki của bạn sẽ trắng tinh. Công việc quan trọng nhất là tạo ra một Bản mẫu (Template) để mọi chữ Hán đều được trình bày thống nhất.

  1. Tạo trang Bản mẫu:

    • Gõ lên thanh tìm kiếm của Wiki: Template:ChuHan (Bản mẫu:Chữ Hán).

    • Dán đoạn mã dưới đây vào để tạo khung trình bày:

Code snippet
{| class="wikitable" style="width:100%;"
|+ '''THÔNG TIN TỪ NGUYÊN'''
|-
! width="20%" | Chữ Hán
| style="font-size: 40px; text-align: center;" | {{{chuhan}}}
|-
! Âm Hán Việt
| '''{{{amhanviet}}}'''
|-
! Cấu tạo (Lục thư)
| {{{lucthu}}}
|-
! Phân tích từ nguyên
| {{{phantich}}}
|-
! Ý nghĩa gốc
| {{{nghiagoc}}}
|-
! Ví dụ điển hình
| ''{{{vidu}}}''
|}

Bước 3: Soạn thảo bài viết cho một chữ cụ thể

Bây giờ, hãy thử tạo trang cho chữ 安 (An):

  1. Gõ vào ô tìm kiếm chữ: . Nhấn vào dòng chữ màu đỏ để bắt đầu soạn thảo.

  2. Sử dụng bản mẫu đã tạo ở bước trên:

Code snippet
{{ChuHan
| chuhan = 安
| amhanviet = An
| lucthu = Hội ý
| phantich = Gồm bộ Miên (宀 - mái nhà) và bộ Nữ (女 - đàn bà). 
| nghiagoc = Dưới mái nhà có người phụ nữ thì mới yên ổn, bình yên.
| vidu = Lão giả an chi (老者安之) - Làm cho người già được yên lòng.
}}

== Diễn biến ý nghĩa ==
* Nghĩa gốc: Yên ổn, ổn định.
* Nghĩa phái sinh: Thăm hỏi (vấn an), đặt vào (an trí).

== Chú giải văn phạm liên quan ==
Trong cụm [[Lão giả an chi]], chữ '''An''' được dùng như một động từ (phép sử động).

[[Thể loại:Bộ Miên]]
[[Thể loại:Chữ Hội ý]]

Bước 4: Tận dụng sức mạnh của MediaWiki

Để cuốn từ điển chuyên nghiệp hơn, bạn cần thực hiện 3 việc sau:

  • Tạo liên kết nội bộ: Luôn đặt các chữ quan trọng trong dấu [[ ]]. Ví dụ: [[Miên]], [[Nữ]]. Nếu bạn chưa viết bài cho chữ "Nữ", nó sẽ hiện màu đỏ, nhắc nhở bạn cần soạn thảo chữ đó để làm rõ nguồn gốc chữ "An".

  • Tải lên hình ảnh chữ cổ: Bạn nên tìm các hình ảnh Giáp cốt văn (Oracle bone script) của chữ đó trên mạng và tải lên Wiki (Chức năng Tải tập tin lên).

  • Sử dụng Thể loại (Category): Ở cuối mỗi bài, hãy thêm [[Thể loại:Tên thể loại]]. MediaWiki sẽ tự động gom các chữ cùng bộ thủ hoặc cùng loại cấu tạo vào một danh sách, giúp bạn tra cứu hệ thống cực nhanh.


Bước 5: Sao lưu dữ liệu

Vì bạn soạn thảo trên máy tính cá nhân (Offline), đừng quên:

  1. Copy thư mục tudien trong htdocs ra ổ cứng ngoài định kỳ.

  2. Xuất cơ sở dữ liệu (Export Database) từ phần phpMyAdmin trong XAMPP.

Bạn có muốn tôi soạn thêm một danh sách các "Phần mở rộng" (Extensions) giúp hiển thị chữ Hán đẹp hơn hoặc hỗ trợ vẽ sơ đồ phả hệ cho các chữ có cùng bộ phận cấu tạo không? Hay bạn muốn bắt đầu ngay với việc cài đặt XAMPP?

Comments